Mizofoninin pekiştirmeye duyarlılık teorisi sistemleri, bilişsel duygu düzenleme stratejileri ve mükemmeliyetçilik ile ilişkileri

dc.authorid0009-0009-6555-6556en_US
dc.contributor.advisorArcan, Kuntay
dc.contributor.authorErcan, Tuğba
dc.date.accessioned2024-07-12T22:37:13Z
dc.date.available2024-07-12T22:37:13Z
dc.date.issued2023en_US
dc.date.submitted2023-09en_US
dc.departmentEnstitüler, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Psikoloji Ana Bilim Dalıen_US
dc.description.abstractMizofoni, genellikle diğer insanlar tarafından üretilen belirli seslere (örn. yemek yeme sesleri) karşı azalmış toleransla karakterize bir bozukluktur ve bireylerin yaşamlarını pek çok farklı alanda olumsuz yönde etkileyebilmektedir. Buna karşın, yeterince araştırılmamıştır ve psikiyatrik tanı sınıflandırma sistemlerinde yer almamaktadır. İlişkili özelliklerin belirlenmesi, söz konusu bozukluğun temelindeki mekanizmaların anlaşılması açısından önemli görünmektedir. Bu araştırmada, mizofoninin pekiştirmeye duyarlılık teorisi sistemleri, bilişsel duygu düzenleme stratejileri ve mükemmeliyetçilik ile ilişkileri incelenmiştir. Bu doğrultuda, Mizofoni Ölçeği, Pekiştireç Duyarlılık Ölçeği, APS-R Mükemmeliyetçilik Ölçeğinin Kısa Formu ve Bilişsel Duygu Düzenleme Ölçeği kullanılmıştır. Katılımcıların (N=322) %22’sinde klinik açıdan anlamlı olarak değerlendirilebilecek mizofoni düzeyi tespit edilmiştir. Ayrıca mizofoni düzeyinin kadınlarda erkeklere göre, tedavi gerektiren psikolojik rahatsızlık geçmişi olanlarda ise olmayanlara göre daha yüksek olduğu görülmüştür. Mizofoni ile davranışsal inhibisyon, dövüş-kaç-don sistemi bileşenlerinden kaçma ve donma tepkisi, mükemmeliyetçiliğin standartlar ve çelişki boyutları, uyumsuz bilişsel duygu düzenleme stratejileri (kendini suçlama, diğerlerini suçlama, ruminasyon, felaketleştirme) ve bazı uyumlu bilişsel duygu düzenleme stratejileri (planlamaya yeniden odaklanma, kabul) arasında pozitif ilişkiler saptanmıştır. Bunun yanı sıra, uyumsuz mükemmeliyetçilerin mizofoni düzeyinin hem uyumlu mükemmeliyetçilerden hem de mükemmeliyetçi olmayanlardan daha yüksek olduğu görülmüştür. Cinsiyet ve psikolojik rahatsızlık geçmişi değişkenleri kontrol edildiğinde, davranışsal inhibisyon ve uyumsuz mükemmeliyetçiliği temsil eden çelişki, mizofoninin anlamlı yordayıcıları olarak belirlenmiştir.en_US
dc.description.abstractMisophonia is a disorder characterized by decreased tolerance to specific sounds (e.g. sounds of eating) typically produced by other people, and may negatively affect individuals’ lives in numerous domains. However, it is underexplored and not included in psychiatric diagnostic classification systems. Identifying the associated traits appears to be crucial for gaining insight into the underlying mechanisms of the aforementioned disorder. In this study, the relationship between misophonia and reinforcement sensitivity theory systems, cognitive emotion regulation strategies, and perfectionism were examined. Accordingly, the Misophonia Questionnaire, Reinforcement Sensitivity Questionnaire, Short Almost Perfect Scale and Cognitive Emotion Regulation Questionnaire were used. Misophonia levels that can be considered clinically significant were detected in 22% of the participants (N=322). Moreover, it was observed that the level of misophonia was higher in women than in men and in those with a history of psychological disturbances requiring treatment than in those without a history of psychological disturbances. Positive correlations were found between misophonia and behavioral inhibition, flight and freeze responses which are components of the fight-flight-freeze system, standards and discrepancy dimensions of perfectionism, maladaptive cognitive emotion regulation strategies (self-blame, blaming others, rumination, catastrophizing) and some adaptive cognitive emotion regulation strategies (refocus on planning, acceptance). Furthermore, it was observed that maladaptive perfectionists had a higher levels of misophonia than both adaptive perfectionists and non-perfectionists. When the variables of gender and history of psychological disturbance were controlled, behavioral inhibition and discrepancy (representing the maladaptive side of perfectionism) were found to be significant predictors of misophonia.en_US
dc.identifier.citationErcan, T. (2023). Mizofoninin pekiştirmeye duyarlılık teorisi sistemleri, bilişsel duygu düzenleme stratejileri ve mükemmeliyetçilik ile ilişkileri / Relationships of misophonia with reinforcement sensitivity theory systems, cognitive emotion regulation strategies and perfectionism. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.en_US
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12415/12568
dc.language.isotren_US
dc.publisherT.C. Maltepe Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsüen_US
dc.relation.publicationcategoryTezen_US
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccessen_US
dc.snmzKT2632en_US
dc.subjectMizofonien_US
dc.subjectDavranışsal inhibisyonen_US
dc.subjectDövüş-kaç-donen_US
dc.subjectUyumsuz mükemmeliyetçiliken_US
dc.subjectBilişsel duygu düzenlemeen_US
dc.subjectMisophoniaen_US
dc.subjectBehavioral inhibitionen_US
dc.subjectFight-flight-freezeen_US
dc.subjectMaladaptive perfectionismen_US
dc.subjectCognitive emotion regulationen_US
dc.titleMizofoninin pekiştirmeye duyarlılık teorisi sistemleri, bilişsel duygu düzenleme stratejileri ve mükemmeliyetçilik ile ilişkilerien_US
dc.title.alternativeRelationships of misophonia with reinforcement sensitivity theory systems, cognitive emotion regulation strategies and perfectionismen_US
dc.typeMaster Thesisen_US
dspace.entity.typePublication

Dosyalar